Evi Isıtmak Neden Zaman Alır?

Hava Değil, Kütle Isınır – Isı Pompası Gerçeği ve “Gece Kapatma” Yanılgısı

Klima ya da ısı pompası ile ısınmada en sık karşılaşılan şikâyet şudur

“Klima üflüyor ama ev bir türlü ısınmıyor.”

Bu cümle aslında bir arızaya değil, fizik kurallarına işaret eder.
Çünkü ısıtılan şey sadece hava değildir.

Klima Ne Yapar, Biz Ne Zannederiz?

Çoğu kullanıcı şunu düşünür:

Oda havası ısınıyorsa → ev ısınıyordur

Oysa gerçekte:

Hava çok hızlı
Duvarlar, beton, zemin ve tavan çok yavaş ısınır

Önce kısa bir hatırlatma yapalım.

33 m² Bir Odada Hava mı Zor, Kütle mi?

Adana Akçatekir yaylasında yaptığım kış testleri buna çok bariz bir örnektir. Otestteki alan üzerinden örnek verecek olursam eğer, Alan 33 m², Tavan yüksekliği 2,60 m, Hacim 33 × 2,6 = 85,8 m³, Hedef sıcaklık artışı ise 1 °C den 25 °C ye olacak şekildeydi.
Bununla ilgili hesaplamaları ise şı şekilde görelim.
Havanın temel özelliklerine göre Özgül ısı 1,0 kJ/kg·K – Yoğunluk 1,2 kg/m³
Odadaki toplam hava kütlesi 85,8 m³ × 1,2 kg/m³ = 103 kg hava
24 °C sıcaklık artışı için gereken enerji Q = m × c × ΔT
Q = 103 × 1,0 × 24 = 2472 kJ
Yani 33 m² odadaki havayı 1 °C’den 25 °C’ye çıkarmak için yaklaşık 2,5 MJ enerji gerekir.

Şimdi işin zor kısmına yani KÜTLE detayına bir bakalım. Standart bir tuğla beton sıva olan bu yapıdaki değerleri şöyle kabul ediyoruz. Duvar alanı 23 × 2,6 = 60 m², Ortalama kalınlık 20 cm, Yoğunluk (tuğla + sıva)=1800 kg/m³, Özgül ısı= 0,84 kJ/kg·K
Duvar hacmi için şunu hesaplayalım 60 × 0,20 = 12 m³
Duvarın kütlesi için şunu hesaplayalım 12 × 1800 ≈ 21.600 kg
1 den 25e yani 24 derecelik fark için de şunu hesaplayalım Q = 21.600 × 0,84 × 24 ≈ 435.000 kJ

Alan 33 m²
Etkili kalınlık sadece 10 cm
Yoğunluk 2400 kg/m³
Özgül ısı 0,88 kJ/kg·K

Kütle 33 × 0,10 × 2400 ≈ 7920 kg
Enerji Q = 7920 × 0,88 × 24 ≈ 167.000 kJ
Toplam Kütle Enerjisi

Hava

2.500 kJ

Duvarlar

435.000 kJ

Zemin + tavan

167.000 kJ

Toplam kütle

= 600.000 kJ

Sonuç bize diyor ki ”Kardeşim senin havayı ısıtman ile kütleyi ısıtman arasındaki fark
600.000 kJ ÷ 2.500 kJ = 240 kat” Burada şu farkı ayırt etmek gerekir, ayırt edebilmek için de aşağıdaki videoyu mutlaka izlemeniz gerekir. Bu videodaki loglar, şu an halen devam eden testlerden ara kesit olarak alınmıştır.

Ana Konumuza Dönelim

Isı Pompası ve COP Gerçeği Burada Devreye Girer

Isı pompası (klima da bir ısı pompasıdır) için verim genelde COP ile ifade edilir.

COP 4 demek
1 birim elektrikle 4 birim ısı enerjisi elde ediliyor demektir

Ama bu değer şartlara bağlıdır.

Peki hangi şartlar?

Kompresör yükü
Dış hava sıcaklığı
En önemlisi: Isıtılmaya çalışılan kütlenin sıcaklığı

Soğuk Kütle, COP’u Nasıl Düşürür?

Diyelim ki

Duvarlar 8–10 °C
Zemin buz gibi
Ev uzun süre kapalı kalmış

Klima çalıştığında olacak olan şudur

Hava hızla ısınır
Isınan hava, soğuk duvarlara çarpar
Isı, anında kütleye akar (Termodainamik 2 numaralı yasa)
Hava tekrar soğur
Klima tekrar yüklenir

Sonuç olarak bu döngü sürekli kendisini tekrar eder ve tekrar ettikçe yüksek enerji tüketimi de devam eder ve bu durum elbette faturaya negatif bir yansıma yapar.

Kompresör daha yüksek frekansa çıkar
Çekilen güç artar
COP düşer

Soğuk kütle, ısı pompasının – klimanın – kombinin verimini sessizce öldürür.

“Gece Kapatıyorum, Gündüz Açıyorum” Yanılgısı

Şimdi en kritik yere geldik.

Gece kapatıldığında ne olur?

Hava hızla soğur
Ama daha önemlisi:
- Duvarlar
- Beton
- Zemin
  tamamen soğur

Sabah klimayı kombiyi ısı pompasını açtığınızda:

Sistem sadece havayı değil,
Tüm evi sıfırdan ısıtmaya çalışır

Bu da ne demektir?

Saatlerce yüksek yük
Düşük COP
Yüksek elektrik tüketimi

Kullanıcı şöyle der:

“Gece kapattım tasarruf ettim ama sabah fatura uçtu.”

Aslında olan şudur:

Tasarruf edilmedi, ısı bankası boşaltıldı.

Neden Sürekli ve Düşük Güçte Isıtma Daha Mantıklı?

İnverter sistemlerin olayı tam olarak budur.

Kütle ılık tutulur
Duvarlar 18–20 °C bandında kalır
Klima:
- Daha düşük frekansta çalışır
- Daha az elektrik çeker
- Daha yüksek COP ile çalışır

Bu yüzden:

İnverter klima, aç-kapa değil;
devamlı ama sakin çalışmayı sever.

Bunu Günlük Hayata Nasıl Uyarlamalıyız?

Doğru yaklaşım:

Evi tamamen soğutma
Gece:
- 1–2 °C düşür
Sabah:
- Sıfırdan başlama

Yanlış yaklaşım:

“Kimse yok, kapat”
“Sabah açarız”

Bu yaklaşım:

Kombide de
Klimada da
Isı pompasında da
aynı hataya çıkar

Tüm bu döngü aslınd ayaz mevsiminde tam olarak tersine çevrilir yani yüksek güneş altında bütün gün sıcağı içine hapseden beton, gece o sıcaklığı termodinamik nedeniyle size geri kusmaya başlar bu da insanı canındna bezdirir o nedenle yine dış sıcaklık basıncına yenik düşmemek için klimayı kapatmak yerine dereceyi mesela 28 de bırakmak daha doğru olanıdır. Böylece klima 40 dereceye yaklaşmış iç ortamı her seferinde 25 lere geri çekebilmek için büyük güç tüketeceğine 28 29 lardan 25 lere geri çekmek için düşük güç tüketir. Açık bıraktığınız esnada klimanın enerji tüketiyor olduğunu bilmeniz sizi rahatsız ediyo rbiliyorum ancak YÜKSEK VERİLMLİ bir klimayı açık bıraktığınızda KORUMA modunda tüketeceği enerji saatte 100 150watt, kapat aç olarak kullandığınız klimanın sadece ilk saatte tüketeceği enerji 1kw/h olur (1000watt) tabii ki sonradan yani iç ortam iklimlendikçe düşer ama iklimlenene kada 2-3kw*h tüketmiş olur. Eee ne oldu şimdi? klimayı açık bırakaydık, 10 saat açık kalsa ve saatte 150watt koruma modunda kafasına gör etakılsa zaten 1500watt yani 1,5kw/h tüketecekti.

Bazı analizleri kullanım koşullarına ve evdeki yaşam döngüsüne göre iyi analiz edip 24 saat mi yoksa kapat/aç kullanım şekline mi devam edileceğine o yönde karar verilmelidir.

Sevgilerimle.