İçeriğe geç

Su Arıtma Cihazları “Atık Su” Canavarı mı, Yoksa Gizli Bir Kahraman mı?

  • Görsel, yapay zeka ile üretilmiştir

Senelerce kullanıp testler yaptığım su arıtma cihazı üzerinden numune alıp Laboratuvarda tahlillerini yaptırmış birisi olarak sizlere şu görüşlerimi paylaşmak isterim. Çoğu insanın “İçinde bakteri ürüyor mu?”, “Filtresi gerçekten temizliyor mu?” dediği su arıtma cihazını her gün kullanım sonrası tam 365 gün sonra laboratuvarda test ettirdim.

*Rapor gerçektir ve elimdedir.

Sonuç mu? Sıfır bakteri, tertemiz içerik. Raporlarım hala elimde ve sonuçlar net Arıtma cihazı görevini kusursuz yapıyor. Özellikle 1 sene boyunca hiç filtre değiştirmeden aktif kullanım sonrası sonuçlardır bunlar ve kireç oluşumuna karşı halen %100 etkili bir sonuç elde ettiğimi de belirtmek isterim. Ancak bu cihazlar hakkında konuşmamız gereken devasa bir konu var.
Atık Su Meselesi.


1. Bölüm: Arıtma Cihazı Gerçekten Su mu İsraf Ediyor?

KISA CEVAP EVET
Fakat! Fakatı var.
Çoğu kullanıcı, 1 bardak temiz su almak için 3 bardak suyun çöpe gitmesinden rahatsız. (Cihaza göre bu değer aşağı/yukarı değişir) Evet, ters osmoz (Reverse Osmosis) sistemleri doğası gereği atık su üretir. Ancak bu madalyonun sadece bir yüzü. Tamam kabul ediyorum kesinlikle kabul edilir bir durum değil ancak bir de şu noktaya dikkat çekmek istiyorum.Alternatifleri ne kadar masum?

Şaşırtıcı Kıyaslama: Bir damacanayı fabrikada tekrar doldurulabilir hale getirmek için yapılan yıkama, sterilizasyon ve dezenfeksiyon işlemlerinde harcanan su miktarının, arıtma cihazınızın evde attığı suyla neredeyse aynı olduğunu biliyor muydunuz? Üstelik arıtmanın atığı “pis” su değil, sadece mineral yoğunluğu artmış sudur; değerlendirilebilir!


Damacana Matematiği vs. Arıtma Ekonomisi

4 kişilik bir ailenin bütçesini masaya yatıralım:

  • Damacana: Günde 1 damacana tüketen (içme + yemek) bir aile, ayda ortalama 3.000 TL, yılda ise 36.000 TL öder. (Kıyas için abartılmış rakamlardır, yoksa su arıtma cihazlarının da 2-3-4 bin TL olanları da var)
  • Arıtma: Cihazın satın alma maliyeti (ortalama 10.000 TL) ve yıllık filtre değişimi toplandığında; sistem kendini sadece 4-5 ayda amorti eder.
  • Gizli Maliyet: Damacanayı kapınıza getiren kamyonun yaktığı mazot, havaya saldığı karbon ve o plastiğin her kullanımda aşınması… Arıtmada bu maliyetlerin hiçbiri yok.

Atık Suyu Nasıl Geri Kazanırız?

Eğer “Ben yine de o suyun boşa gitmesini istemiyorum” diyorsanız, işte çözüm yolları:

  1. Rezervuar Hattı: Atık borusunu klozete yönlendirerek sifon suyu olarak kullanın.
  2. Temizlik Kovası: Atık suyu bir depoda biriktirip yerleri silmek veya balkon yıkamak için kullanın.
  3. Daha Az Atık İçin: Side-stream membranlı veya pompalı cihazları tercih edin. Bu cihazlar atık oranını %50’ye kadar düşürür.
  4. Müstakil evlerde bahçe sulama hattı olarak değerlendirilebilir.

Laboratuvar raporlarım gösteriyor ki; bakımı doğru yapılan bir arıtma cihazı, sadece sağlıklı su içmenizi sağlamıyor, aynı zamanda sizi plastik ve lojistik bağımlılığından kurtarıyor. Atık su bir problemdir ama yönetilebilir bir problemdir. Damacana lojistiğinin yarattığı fosil yakıt tüketimi ise bireysel olarak yönetemeyeceğimiz devasa bir çevre kirliliğidir.

Ne Zaman Zararlı Hale Gelir? (Dikkat Edilmesi Gerekenler)

Bir su arıtma cihazı şu durumlarda sağlığı olumsuz etkileyebilir:

  • Filtre Bakımı İhmal Edilirse: Bakteri üremesi kaçınılmazdır. (Ben test için 1 sene değiştirmedim, siz üretici uyarılarını dikkate alınız)
  • Mineral Filtresi Yoksa: Su çok asidik (düşük pH) kalabilir.
  • Kalitesiz Depolama Tankı: Tankın içindeki kauçuk diyafram eskiyip suya koku/tat verebilir.

Özetle;

Su arıtma cihazı, bakımı yapıldığı ve kaliteli filtreler (alkali ve mineral takviyeli) kullanıldığı sürece sağlığa zararlı değil, tam aksine günümüzün klorlu ve ağır metal riskli şebeke sularına karşı en güçlü kalkanınızdır.

Su arıtma cihazları bize temiz su sağlarken, arka planda ciddi bir su israfına neden olabiliyor. Ancak madalyonun diğer yüzünde, damacana suyun lojistik ve endüstriyel yükü de göründüğü kadar masum değil.

Atık Su Oranları: En Verimli Sistem Hangisi?

Standart bir ters osmoz (Reverse Osmosis) cihazı, 1 litre temiz su üretmek için ortalama 3 ila 5 litre suyu atık olarak tahliye eder. Ancak teknoloji geliştikçe bu oranlar değişmektedir:

  • Atık Su Oranı En Düşük Cihazlar: “Side Stream” membran teknolojisine sahip cihazlar veya “Pompalı” sistemler atık oranını 1:1 veya 1:2 seviyesine kadar düşürebilir.
  • Direct Flow (Tanksız) Sistemler: Suyu depolamadığı ve anlık ürettiği için bakteri riskini daha da azaltırken, atık su verimliliğinde daha başarılıdırlar.

İki Kişilik Bir Ailenin “Su Matematiği” (Bizim Ev)

Farazi yaklaşım ve abartılı rakamlar yerine 2 kişilik bir aile olan bizim evden, bütün gün çay içmeden durmayan ben ve ayda 6 damacana su kullanan (Evet tabi ki damacana su da tüketiyorum) bizim evden hareketle her seferinde 2 li değiştirdip 300tl ödediğimiz yani ayda 900tl su maliyetimiz olduğu gerçeğinden hareketle bakalım konuya.

Damacana Tüketim Maliyeti ve Amortisman Hesabı

Damacana

Aylık Tüketim: 6 Damacana

Birim Fiyat: 150 TL (2025 ortalaması)

Aylık Toplam: 900 TL

Yıllık Toplam: 10.800 TL

SU ARITMA

Cihaz Satın Alım (Kaliteli Sistem): 9.000 TL (NSF onaylı, mineral filtreli standart bir cihaz baz alınmıştır).

İşletme Gideri (Atık Su + Filtre): İlk yıl filtre değişimi gerekmez (garanti/kutu içeriği). Atık suyun faturaya etkisi ise aylık yaklaşık 30-50 TL civarındadır. (Belediyelere ve Büyükşehir durumuna göre rakam değişir)

Filtre Bakımı (Yıllık): 2.500 TL (2. yıldan itibaren başlar).

Amortisman Hesabı (Geri Dönüş Süresi)

Amortisman süresi, cihazın toplam maliyetinin aylık tasarrufa bölünmesiyle hesaplanır.

Amortisman Süresi = Cihaz Bedeli/Aylık Damacana Gideri – Aylık İşletme Gideri

Amortisman Süresi = 9.000 TL/900 TL – 50 TL = 10.5 Ay

Özetle: Cihazınız 11. aya girmeden kendi parasını çıkarmış olur.

3 Yıllık Kar-Zarar Tablosu

Arıtma cihazı kullandığınızda, 1 yıldan sonra damacana için ödeyeceğiniz para cebinizde kalmaya başlar.

YılDamacana Toplam GiderArıtma Toplam Gider (Cihaz+Bakım+Su)Arıtma Avantajı (Net Kar)
1. Yıl10.800 TL9.600 TL (Cihaz + su faturası)+ 1.200 TL
2. Yıl11.880 TL*3.100 TL (Filtre + su faturası)+ 8.780 TL
3. Yıl13.068 TL*3.100 TL (Filtre + su faturası)+ 9.968 TL
TOPLAM35.748 TL15.800 TL19.948 TL

Dev Kıyaslama Arıtmanın Atık Suyu mu, Damacana’nın Karbon Ayak İzi mi?

Birçok kullanıcı arıtmanın attığı suyu “israf” olarak görürken, damacanın yarattığı gizli israfı gözden kaçırıyor. İşte iki sistemin çevresel maliyet karşılaştırması:

KriterSu Arıtma CihazıDamacana Su Sistemi
Su İsrafı1 litre için ~3 litre şebeke suyu atığı.Fabrikada her damacanın sterilizasyonu için harcanan ~2-5 litre su.
Enerji / Fosil YakıtSadece su basıncı veya düşük elektrik.Kamyonların dağıtım sırasında tükettiği yüksek mazot/karbon salınımı.
Plastik KirliliğiYıllık 3-5 adet filtre (atık).Yıpranan ve mikroplastik salan polikarbonat damacanalar.
Lojistik YükSıfır.Fabrikadan bayiye, bayiden eve sürekli nakliye trafiği.

Çarpıcı Gerçek: Bir damacanayı fabrikada yüksek basınçlı sıcak su ve kimyasallarla dezenfekte etmek için harcanan su miktarı, bazen arıtma cihazının evde attığı sudan daha fazladır. Ayrıca, o damacanayı kapınıza getiren aracın karbon salınımı, yerel su kaynağını evde arıtmanın çevresel maliyetinden kat kat yüksektir. Plastik atığı cabası.


Sonuç ve Öneri

Atık su meselesini minimize etmek için pompalı ve yüksek kaliteli membranlı cihazlar tercih edilmeli; çıkan atık su ise basit bir depo düzeneği ile ev temizliğine dahil edilmelidir.

Bu senaryoda su arıtma; hem cüzdan dostu hem de damacana lojistiğinin yarattığı devasa karbon ayak izine kıyasla daha sürdürülebilir bir seçenektir.

Peki ya sağlık tarafı?

Hah işte o kısmı sağlık konusunda uzman olanların konusu olsa da yapılan araştırmalar şu genel değerlendirmeleri ortaya sergiliyor, elbette ki kararı sizler vereceksiniz 🙂


Su Arıtma Cihazları Zararlı mı? Şehir Efsaneleri ve Bilimsel Gerçekler

Su arıtma sistemleri hakkında duyduğunuz “zararlı” iddialarını objektif bir süzgeçten geçirmek, hem sağlığınızı hem de bütçenizi korumanıza yardımcı olur.

1. “Filtrelerde Bakteri Ürer mi?”

En yaygın endişe, uzun süre değişmeyen filtrelerin birer bakteri yuvasına dönüşmesidir.

  • Gerçek: Eğer cihazınızın filtre değişim zamanını geçirirseniz (sizin testlerinizde kanıtladığınız gibi 1 yıl kritik bir sınırdır), filtrelerde organik madde birikimi olabilir. Ancak Gümüş İyonlu (Antibakteriyel) filtreler ve düzenli bakım, bu riski sıfıra indirir.
  • Önlem: Filtre değişimlerini aksatmamak ve mümkünse suyun durduğu tank yerine anlık üretim yapan (Direct Flow) sistemleri tercih etmek.

2. “Mineralleri Yok Ederek Kemik Erimesine Yol Açar mı?”

Ters osmoz sistemlerinin suyu “fazla” temizleyerek kalsiyum ve magnezyumu aldığı söylenir.

  • Gerçek: Saf su (distile su) içmek uzun vadede vücuttaki mineralleri süzebilir. Ancak modern arıtma cihazları sadece “temizleme” yapmaz, son aşamada Mineral Filtresi ve Alkali Filtre kullanarak suya gerekli magnezyum, kalsiyum ve potasyumu geri yükler.
  • Bilgi: Dünya Sağlık Örgütü (WHO), içme suyundan alınan minerallerin beslenmedeki payının çok düşük olduğunu, asıl kaynağın gıdalar olduğunu belirtmektedir.

3. “Böbrekleri Tembelleştirir mi?”

Bazı iddialar, “aşırı saf” suyun böbreklerin süzme kapasitesini bozacağını savunur.

  • Gerçek: Böbreklerin temel görevi zararlı maddeleri süzmektir. Arıtılmış su, böbreklere süzmesi gereken ağır metal veya klor bırakmadığı için tam tersine böbreklerin iş yükünü hafifletir. Tıbbi açıdan, böbrek hastalarına genellikle düşük mineralli ve temizliği garanti edilmiş su önerilir.
4. Plastik ve Kimyasal Etkileşim Riski

Kalitesiz, merdiven altı üretilen cihazlarda kullanılan plastik aksam ve depolar suya BPA veya farklı kimyasallar sızdırabilir.

Gerçek: Bu cihazın kendisinden değil, “kalitesiz malzeme”den kaynaklanan bir zarardır. NSF onaylı (National Sanitation Foundation) ve gıdaya uygun malzemeden üretilmiş cihazlarda bu risk yoktur.

Ne demiştik? Elbette ki nihai karar sizindir 🙂

Sevgilerimle.

“Su Arıtma Cihazları “Atık Su” Canavarı mı, Yoksa Gizli Bir Kahraman mı?” hakkında 1 yorum

  1. arıtma cihazı 1 litre su için 3-5 litre atık su oluştururken, 19 litrelik damacananın yukanmasında 2-5 lt su harcandığını belirtmişsiniz. yani 19 litre su arıtmak için 57 ile 95 litre su harcanırken diğer tarafta sadece 2-5 litre harcanmaktadır.

    doğru bir kıyaslama için damacananın toplam karbon ayakizi hesaplanmalıdır.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir